Historie

Het Nachtwachtgilde uit Berg & Terblijt is een verlengstuk van de in 1617 opgerichte schutterij "de Heilige Monulphus en Gondulphus". De schutterij werd goedgekeurd door het kapittel van Sint Servaas. De vereniging werd onder meer opgericht om ervoor te zorgen dat de veiligheid in de heerlijkheid Berg niet in gevaar werd gebracht, of, zoals in haar reglement staat: "tot bewaring van het allerheiligste in de processie en tot bewaring van de orde". Het oudste reglement van de schutterij dateert uit 1719. Tijdens de Franse revolutie heeft de schutterij, vanwege een maatregel door de Franse bezetter, stilgelegen. In 1818 werd, vooral door de bemoeiingen van toenmalig burgemeester Jan Pieter Spronck, de schutterij wederom in orde gebracht. Er werd op basis van het oude reglement een nieuwe gemaakt dat uit 59 artikelen bestond en op 11 oktober 1818 "bij gelegenheid der eerste optrekking" werd bekrachtigd. De schutterij bezat een stuk land en een huis met tuin. Toen deze goederen in 1826 door de gemeente werden "aangeslagen" ten gevolge van een overheidsmaatregel, had de schutterij geen middelen van bestaan meer en werd opgeheven. In 1873 werd de schutterij voor de eerste keer heropgericht maar deze bleek niet meer levensvatbaar. Na enkele maanden viel het doek alweer.

Op 4 mei 1877 werden alle bezittingen, waaronder het koningszilver, aan het gementebestuur overhandigd. Op 28 mei 1915 werden de bezittingen van de schutterij overgedragen aan het Provinciaal Oudheidkundig Genootschap in Limburg te Maastricht.

De heroprichting

In 1962 namen enkele vrienden in Berg & Terblijt het besluit de eens zo befaamde schutterij her op te richten. In de zomer van 1963 was deze heroprichting een feit. Na maanden van noeste arbeid, zonder subsidies maar met een grote dosis enthousiasme en doorzettingsvermogen, kon de schutterij zich, met het originele koningszilver weer "aan de volke" vertonen. Maar in een geheel ander gedaante als voorheen. De toentertijd in Berg & Terblijt woonachtige kunstschilder Lei Molin wist dat zich in het Rijksmuseum nog enkele authentieke uniformen bevonden van schutters uit de tijd dat Rembrandt de Nachtwacht schilderde. Aan de hand van deze uniformen en Rembrandts Nachtwacht ontwierp Lei Molin meerdere kostuums. Na vervaardiging ervan konden de leden van de heropgerichte schutterij zich weer vol trots in het openbaar vertonen.

  • Schermafbeelding 2016 02 17 om 21.44.01
  • Schermafbeelding 2016 02 17 om 21.44.12

De gevolgen

Achteraf is het een prijzenswaardige en kapitale vondst gebleken. De levende reproductie van Rembrandts Nachtwacht bleek meer dan een overweldigend succes. In 1965 maakte men het eerste optreden voor de televisie waarna het uitnodigingen regende. Bij openingen, op televisie, in reclamespots, documentaires, congressen in binnen en buitenland etc. Ook het koningshuis liet zich menigmaal verassen door een optreden van het Nachtwachtgilde.